Verkeersmonitoring en voertuigtracking

Met automatische kentekenherkenning kunnen voertuigpassages worden geregistreerd en verwerkt voor een vooraf bepaald doel, bijvoorbeeld verkeersanalyse, toegangsregulering of handhaving. Een goede toepassing begint niet bij de camera, maar bij het doel, de juridische grondslag, de benodigde gegevens en de manier waarop deze worden verwerkt.

Wat is automatische kentekenherkenning?

Automatische kentekenherkenning, ook bekend als ANPR, gebruikt camerabeelden en software om kentekens van passerende voertuigen automatisch te lezen. Afhankelijk van het doel kunnen gegevens zoals kenteken, locatie en tijdstip worden verwerkt. Welke gegevens mogen worden gebruikt en bewaard, hangt af van de toepassing en juridische grondslag.

Wanneer is kentekenherkenning geschikt?

Bij autoluwe gebieden of zones met beperkte toegang kan een kenteken worden gebruikt om een voertuigpassage te controleren binnen het daarvoor vastgestelde proces.

Toegang tot gereguleerde gebieden

Bij autoluwe gebieden of zones met beperkte toegang kan een kenteken worden gebruikt om een voertuigpassage te controleren binnen het daarvoor vastgestelde proces.

Verkeersstromen onderzoeken

Kentekenregistratie kan worden gebruikt om bijvoorbeeld reistijden, ritfrequenties of verkeersbewegingen te onderzoeken, mits de gegevensverwerking daarvoor rechtmatig is ingericht.

Ondersteuning van handhaving

Overheidsorganisaties gebruiken kentekenherkenning onder voorwaarden voor verschillende vormen van digitale handhaving. De bevoegdheid, gegevensverwerking en menselijke beoordeling verschillen per toepassing.

Gerichte voertuigcontrole

Wanneer vooraf vaststaat welke voertuigen of voertuigcategorieën relevant zijn, kan automatische herkenning onderdeel zijn van een breder controleproces.

Vraag direct een offerte aan

Hoe bepaal je de juiste inrichting ?

De technische configuratie volgt uit het gebruiksdoel. Voor Adhetec zijn specifieke platformen, koppelingen en productconfiguraties voor kentekenherkenning in de openbare ruimte nog niet publiek gevalideerd. Daarom moeten deze per project worden vastgesteld.

Rijrichting, snelheid, afstand, lichtomstandigheden en het benodigde zichtveld beïnvloeden de plaatsing en selectie van de camera.

Vooraf moet duidelijk zijn welke gegevens werkelijk nodig zijn, waarom ze worden verwerkt en wanneer ze weer worden verwijderd.

Leg vast wat er na herkenning gebeurt, welke medewerkers toegang krijgen en wanneer menselijke beoordeling onderdeel van het proces moet zijn.

Autorisaties, logging, systeembeveiliging, onderhoud en continuïteit horen vanaf het ontwerp in de gegevens- en beheerketen te worden meegenomen.

Hoe werkt kentekenherkenning in de praktijk?

Een ANPR-toepassing bestaat uit meer dan het uitlezen van een nummerplaat. De volledige gegevensketen moet aansluiten op het doel waarvoor de registratie plaatsvindt.

1. Een voertuig passeert de camera.

De camera legt beeld vast dat geschikt is om de kentekenplaat te kunnen verwerken.

2. Software leest het kenteken.

Beeldanalyse zet de waargenomen tekens op de kentekenplaat om in digitale kentekengegevens.

3. Het systeem verwerkt de passage.

Afhankelijk van de toepassing kunnen kenteken, tijdstip en locatie worden gebruikt binnen het vastgestelde proces.

4. De gegevens krijgen een vervolg.

Wat daarna gebeurt, hangt af van het doel. Denk aan analyse, vergelijking, controle of beoordeling door een bevoegde medewerker.

Privacy en juridische aandachtspunten?

Begin met een concreet doel

Leg vast waarom kentekens worden verwerkt en welke gegevens daarvoor noodzakelijk zijn. Handhaving, verkeerskundig onderzoek en politietaken hebben verschillende doelen en kunnen onder verschillende wettelijke kaders vallen.

Bepaal de juridische grondslag

De verantwoordelijke organisatie moet kunnen onderbouwen op welke grondslag de verwerking plaatsvindt. Voor politietaken kan bijvoorbeeld de Wet politiegegevens gelden, terwijl andere toepassingen onder de AVG kunnen vallen.

Beoordeel noodzaak en proportionaliteit

Niet iedere verkeers- of toezichtsvraag rechtvaardigt registratie van kentekens. Beoordeel of het doel met minder persoonsgegevens of een minder ingrijpende methode kan worden bereikt.

Voer waar nodig een DPIA uit

Bij gegevensverwerkingen met waarschijnlijk een hoog privacyrisico is vooraf een gegevensbeschermingseffectbeoordeling nodig. De Autoriteit Persoonsgegevens noemt grootschalige en systematische monitoring van publiek toegankelijk gebied expliciet als relevante situatie.

Stel de bewaartermijn vanuit het doel vast

Er bestaat niet één algemene bewaartermijn voor iedere ANPR-toepassing. Bewaar gegevens niet langer dan noodzakelijk en leg vast wanneer gegevens worden verwijderd. Specifieke wettelijke regimes kunnen eigen termijnen voorschrijven.

Klanten aan het woord

Wat bepaalt de inrichting en kosten?

De investering hangt af van de locatie, het aantal meetpunten en de eisen aan verwerking, infrastructuur en beheer. Zonder locatiescan en functionele eisen is daarom geen betrouwbare configuratie of prijs vast te stellen.

  • aantal rijstroken, passages en cameraposities;
  • lichtomstandigheden en benodigde beeldkwaliteit;
  • beschikbare stroom-, netwerk- en montage-infrastructuur;
  • vereiste verwerking, opslag en beveiliging van gegevens;
  • eventuele integraties met bestaande processen en systemen;
  • beheer, onderhoud en eisen aan beschikbaarheid.

Veelgestelde vragen

Staat jouw vraag over kentekenherkenning er niet tussen? Neem gerust contact met ons op!

ANPR staat voor Automatic Number Plate Recognition en is de gangbare technische term voor automatische kentekenplaatherkenning. Een ANPR-systeem gebruikt een camera en software om kentekens van voertuigen automatisch uit beeld te lezen.

Een kenteken kan worden herleid tot de houder van het voertuig. De politie beschouwt ANPR-gegevens daarom als persoonsgegevens. Welke privacywetgeving en specifieke regels van toepassing zijn, hangt af van wie de gegevens verwerkt en voor welk doel.

Gemeenten gebruiken kentekenherkenning onder meer voor digitale handhaving van gereguleerde gebieden. Dat betekent niet dat ANPR zonder meer voor ieder doel mag worden ingezet. Het concrete doel, de bevoegdheid, grondslag, noodzakelijkheid en gegevensverwerking moeten vooraf worden vastgesteld.

Een DPIA is verplicht wanneer een verwerking waarschijnlijk een hoog privacyrisico oplevert. De Autoriteit Persoonsgegevens noemt grootschalige en systematische monitoring van publiek toegankelijk gebied als een situatie waarvoor een DPIA aan de orde kan zijn. Beoordeel dit vóór ingebruikname.

Er is geen universele bewaartermijn voor alle toepassingen. De termijn hangt samen met het doel en het toepasselijke wettelijke kader. Onder de AVG geldt dat persoonsgegevens niet langer mogen worden bewaard dan noodzakelijk. Voor specifieke wettelijke bevoegdheden kunnen aparte termijnen gelden.

Ja. Kentekenregistratie wordt in Nederland onder meer gebruikt voor verkeersonderzoek, bijvoorbeeld om reistijden en ritfrequenties te bepalen. Ook daarbij moet de verwerking worden beperkt tot gegevens die voor het vastgestelde doel nodig zijn.